Polskie prawo mocno chroni najemców - niekiedy kosztem właścicieli, którzy nie mogą pozbyć się problematycznego lokatora latami. Najem okazjonalny to rozwiązanie, które zmienia ten układ sił. Warto je znać jeśli wynajmujesz mieszkanie.
Czym jest najem okazjonalny
Najem okazjonalny to szczególna forma umowy najmu lokalu mieszkalnego, dostępna dla osób fizycznych (nie firm). Różni się od zwykłej umowy najmu przede wszystkim możliwością szybszego odzyskania mieszkania w razie problemów z najemcą.
Kluczowy element: najemca musi wskazać lokal, do którego przeprowadzi się po zakończeniu najmu, i złożyć notarialne oświadczenie o dobrowolnym poddaniu się egzekucji. To oznacza, że komornik może eksmitować najemcę bez długiego postępowania sądowego.
Co musi zawierać taka umowa
- Pisemna umowa najmu okazjonalnego
- Oświadczenie najemcy (w formie aktu notarialnego) o dobrowolnym poddaniu się egzekucji i obowiązku opróżnienia lokalu
- Oświadczenie najemcy wskazujące inny lokal, w którym zamieszka po ustaniu najmu
- Oświadczenie właściciela wskazanego lokalu o zgodzie na zamieszkanie najemcy (jeśli to nie jest własny lokal najemcy)
Zgłoszenie do urzędu skarbowego
Umowę najmu okazjonalnego trzeba zgłosić do naczelnika urzędu skarbowego w ciągu 14 dni od jej zawarcia. Brak zgłoszenia oznacza utratę ochrony - umowa działa jak zwykła umowa najmu, bez uproszczeń eksmisyjnych.
Koszty: ile kosztuje notariusz
Oświadczenie notarialne najemcy to koszt ok. 200-300 zł (taksa notarialna). Koszt ponosi najemca, ale w praktyce strony często się umawiają kto płaci. To jednorazowy koszt, który przy ewentualnych problemach oszczędza miesięcy postępowania sądowego.
Najem okazjonalny vs zwykła umowa: praktyczne różnice
Zwykła umowa: eksmisja problematycznego najemcy może trwać 1-3 lata (postępowanie sądowe + wykonanie wyroku), szczególnie jeśli najemca ma małe dzieci lub jest osobą starszą.
Najem okazjonalny: po wygaśnięciu lub rozwiązaniu umowy właściciel może złożyć wniosek o nadanie klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu i zlecić egzekucję komornikowi. Czas: tygodnie, nie lata.
Kiedy stosować najem okazjonalny
Praktycznie zawsze przy wynajmie długoterminowym. Jedyna sytuacja gdzie to trudne: najemca nie ma innego lokalu (ani własnego, ani rodziny która go przyjmie) i nie ma notarialnego oświadczenia do zaoferowania. W takiej sytuacji rozważ czy w ogóle chcesz podpisywać umowę z tą osobą.
